บริษัทส่งสินค้าให้ลูกค้าครบตามใบสั่งซื้อ วางบิลแล้ว เลยกำหนดชำระมาหลายเดือน ส่งหนังสือทวงถามไปแล้วลูกค้าก็เงียบ ควรทำอย่างไรต่อ และมีเวลาฟ้องนานแค่ไหน
ลูกค้าไม่จ่ายเงินตามสัญญา ส่งโนติสแล้วเงียบ ทำอย่างไรต่อ

คำตอบโดยย่อ
ฟ้องเรียกค่าสินค้าพร้อมดอกเบี้ยระหว่างผิดนัดได้ แต่ต้องรีบตรวจอายุความก่อนสิ่งอื่น ค่าสินค้าที่ผู้ประกอบการค้าเรียกจากลูกค้าโดยหลักมีอายุความสองปี เว้นแต่ลูกค้าซื้อไปใช้ในกิจการของลูกค้าเอง อายุความจะเป็นห้าปี เมื่อทวงถามแล้วไม่ได้ผล ขั้นต่อไปคือรวบรวมพยานหลักฐานให้ครบและยื่นฟ้อง
๑. หนังสือทวงถามมีผลอย่างไร
เมื่อหนี้ถึงกำหนดแล้ว และเจ้าหนี้เตือนให้ชำระแล้ว ลูกหนี้ยังไม่ชำระ ลูกหนี้ตกเป็นผู้ผิดนัด ถ้ากำหนดวันชำระไว้ตามวันแห่งปฏิทิน ลูกหนี้ผิดนัดทันทีเมื่อไม่ชำระตามกำหนดโดยไม่ต้องเตือน [1] หนังสือทวงถามจึงช่วยตัดข้อโต้แย้งเรื่องผิดนัด และเป็นหลักฐานว่าได้ให้โอกาสลูกค้าชำระแล้ว
๒. เรียกอะไรได้บ้าง
- ค่าสินค้าตามใบแจ้งหนี้
- ดอกเบี้ยระหว่างผิดนัด ตามอัตราที่ตกลงไว้ในสัญญาหรือใบเสนอราคา หากไม่ได้ตกลงไว้ ใช้อัตราตามมาตรา 7 บวกร้อยละสองต่อปี [2]
- ค่าเสียหายอื่น ที่พิสูจน์ได้ว่าเกิดจากการผิดนัด [2]
๓. อายุความ สองปีหรือห้าปี
สิทธิเรียกร้องของผู้ประกอบการค้าหรืออุตสาหกรรมที่เรียกเอาค่าของที่ส่งมอบหรือค่าการงานที่ทำ มีอายุความสองปี เว้นแต่เป็นการที่ทำเพื่อกิจการของฝ่ายลูกหนี้นั้นเอง [3] กรณีที่เข้าข้อยกเว้นนี้ อายุความเป็นห้าปี [4] เช่น ลูกค้าซื้อสินค้าไปขายต่อหรือใช้ในการผลิตของลูกค้า ขณะที่ลูกค้าซื้อไปใช้ส่วนตัวมักอยู่ในอายุความสองปี
อายุความเริ่มนับแต่ขณะที่อาจบังคับสิทธิเรียกร้องได้ [5] ซึ่งโดยทั่วไปคือวันถึงกำหนดชำระ ถ้าลูกค้าชำระบางส่วนหรือยอมรับยอดหนี้เป็นหนังสือ อายุความสะดุดหยุดลง [6] การส่งหนังสือทวงถามเพียงอย่างเดียวไม่ทำให้อายุความสะดุดหยุดลง
๔. เตรียมพยานหลักฐานอะไร
- ใบเสนอราคา ใบสั่งซื้อ หรือสัญญาซื้อขาย
- ใบส่งของที่มีลายมือชื่อผู้รับสินค้าฝั่งลูกค้า
- ใบแจ้งหนี้ ใบวางบิล และใบกำกับภาษี
- อีเมลหรือข้อความที่ลูกค้ายอมรับยอดหนี้ หรือขอเลื่อนชำระ
- หนังสือทวงถามพร้อมใบตอบรับไปรษณีย์
๕. ก่อนฟ้อง ถ้าลูกค้าขอผ่อน
ควรทำหนังสือรับสภาพหนี้ระบุยอดหนี้ งวดชำระ และผลของการผิดนัด ให้ผู้มีอำนาจของลูกค้าลงลายมือชื่อ หนังสือนี้ทั้งช่วยพิสูจน์หนี้และทำให้อายุความสะดุดหยุดลง หากลูกค้ายังเงียบหรือไม่ยอมทำหนังสือ ควรฟ้องโดยไม่รอจนใกล้ครบอายุความ
ตัวบทที่เกี่ยวข้อง
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 204 (ผิดนัด) มาตรา 7 และมาตรา 224 (ดอกเบี้ยและค่าเสียหาย) มาตรา 193/34 (1) และมาตรา 193/33 (5) (อายุความ) มาตรา 193/12 (เริ่มนับอายุความ) และมาตรา 193/14 (อายุความสะดุดหยุดลง)
ส่งเรื่องให้สำนักงานพิจารณา
อ่านเพิ่มเติม: ก่อนเซ็นสัญญาธุรกิจ ควรตรวจเงื่อนไขอะไรบ้าง · บริการสัญญาธุรกิจและข้อพิพาททางธุรกิจ
คำตอบนี้เป็นความรู้กฎหมายทั่วไปจากข้อเท็จจริงเท่าที่ปรากฏในคำถาม ไม่ใช่ความเห็นทางกฎหมายสำหรับกรณีเฉพาะของผู้ใด และไม่ก่อให้เกิดความสัมพันธ์ระหว่างทนายความกับลูกความ ข้อเท็จจริงที่ต่างไปเพียงเล็กน้อยอาจทำให้ผลทางกฎหมายต่างไป และกฎหมายอาจมีการแก้ไขภายหลังวันที่เผยแพร่
แหล่งอ้างอิง
[1] ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 204
[2] ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 224 ประกอบมาตรา 7
[3] ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/34 (1)
[4] ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/33 (5)
[5] ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/12
[6] ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 193/14 (1)
